Zo vier je Ferragosto in Italië

Smaakcolumnist Angelo van Schaik vierde het beroemde Italiaanse feest Ferragosto, het hoogtepunt van de zomer dat plaatsvindt op 15 augustus, op Sicilië.

Hoewel het al een tijd donker is, loopt het strand langzaam vol. Overal zeulen mensen met manden, stoeltjes en gaslampjes. Kinderen rennen achter een bal aan in het halfduister. Ik ploeg met een badhanddoek door het zand op weg naar een plek niet ver van de branding. Ik groet bekenden die net als wij elk jaar vakantie vieren aan de Siciliaanse oostkust. Elke zomer moet ik samen met mijn vriendin minstens een week naar haar geboortedorp, net als alle Zuid-Italianen die op zoek naar werk ooit naar het noorden zijn verkast. De wortels zijn heilig, zeker in de zomer.

Verboden vreugdevuren

De eerste vreugdevuren worden aangestoken. Het is al jaren verboden maar tradities zijn nou eenmaal sterker dan de dreiging van een boete. Geen agent die het waagt de feestvreugde te verstoren. Despacito, dé zomerhit van 2017, schalt over het strand. Het is feest. De vigilia, de vooravond, van Ferragosto wordt hier op Sicilië op het strand gevierd op bekende Italiaanse wijze: lekker en veel eten in gezelschap.

Hoogtepunt van de zomer

Ferragosto, 15 augustus, is voor Italianen het hoogtepunt van de zomer. Ooit ingevoerd door de Romeinse keizer Augustus in 18 voor Christus – Ferragosto komt van Feriae Augusti (Augustus vakantie) – als rustperiode na de inspanningen van het werk op het land, is het feest door de Katholieke Kerk overgenomen én verplaatst. De Romeinen vierden feest op 1 augustus, nu valt het samen met de Maria Assunzione, de Maria Hemelvaart, op 15 augustus.

Stampvol

Ferragosto is één van de belangrijkste feestdagen in de Italiaanse kalender. Feest in Italië betekent met zijn allen naar dezelfde plek op hetzelfde moment hetzelfde doen. Spreiding en planning zijn niet sterkste karaktereigenschappen van Italianen. Bovendien hechten ze zo aan hun wortels en tradities dat je op 15 augustus in je dorp móet zijn en dat je feest viert met je vrienden van vroeger. De Siciliaanse oostkust is dus stampvol met ‘emigranten’ en iedereen bereidt zich voor op het eetfestijn op het strand.

Bakkers maken overuren

De middag voor de vigilia maken de ovens van de pasticcerie in het dorp overuren. Focaccia tradizionale’ (tomaat, ansjovis en andijvie), en arancini zijn niet aan te slepen. De dorpsjeugd sprokkelt hout in de bergen. Ape’s rijden af en aan met droge takken in de laadbak, een dappere agent spreekt de jongens vermanend toe. ‘Vreugdevuren zijn verboden!’

Ferragosto feestdag

Strandfeestje

Het maakt niet veel indruk. De maan komt op, op het muurtje aan de boulevard is geen plaats meer. Oudere dames waaieren zichzelf koelte toe en kijken naar jongeren die op het strand een feestje bouwen.

Arancini

Ik brand bijna mijn vingers aan de zak met arancini, in de andere hand een tas met koud bier, en laat me zakken op mijn badhanddoek. Net als vorig jaar vieren mijn vriendin en ik met dezelfde groep vrienden op dezelfde wijze op dezelfde plek de vigilia van Ferragosto. Tradities zijn er om behouden te worden.

Angelo van Schaik is journalist en al twintig jaar Italië-correspondent voor de Nederlandse radio en televisie.

Fotografie: Sofie Delauw | Ciro Pipoli

De redactie

Redactie De Smaak van Italië

De redactie van De Smaak van Italië bestaat uit een team van schrijvers, journalisten en Italië-kenners die dagelijks werken aan de mooiste verhalen over la bella Italia. Van verborgen dorpjes tot authentieke recepten, van culturele tradities tot de beste adressen – wij delen onze passie voor Italië graag met jou. Lees meer over de redactie

Deel dit artikel

Lees ook

  • De leukste evenementen en festivals in september

    De leukste evenementen en festivals in september

    Ook in het najaar vinden er bijzondere feesten en evenementen plaats in de Laars. We zetten de leukste van september 2023 voor je op rij.

  • De leukste evenementen en festivals in augustus

    De leukste evenementen en festivals in augustus

    Ook deze zomer vinden er leuke festivals en evenementen plaats in de Laars. De leukste van augustus op rij.

  • Festa della Repubblica: op 2 juni vieren de Italianen feest

    Festa della Repubblica: op 2 juni vieren de Italianen feest

    Festa della Repubblica is de nationale feestdag van Italië. De dag van de republiek wordt ieder jaar groots gevierd door de Italianen.

Magazine

Nazomereditie De Smaak van Italië 2026

Schrijf je in voor de nieuwsbrief

  • 48 uur in Matera: restaurants in de sassi, unieke wijnbars en musea

    48 uur in Matera: restaurants in de sassi, unieke wijnbars en musea

    Een weekend in Matera: we nemen je voor 48 uur mee in de stad der stenen langs restaurants in de sassi, wijnbars en unieke musea.

  • Dit zijn de fijnste bestemmingen voor een nazomer in Italië

    Dit zijn de fijnste bestemmingen voor een nazomer in Italië

    De zomer laat zich in Italië niet zomaar wegsturen na augustus. Juist nu geniet je nog volop van zonnige dagen. We delen de leukste bestemmingen voor de nazomer.

  • Onder de Etna realiseren twee Nederlandse vriendinnen hun droom op Sicilië

    Onder de Etna realiseren twee Nederlandse vriendinnen hun droom op Sicilië

    Aan de voet van de Etna hebben twee Nederlandse vrouwen een nieuw leven opgebouwd, mét ieder een eigen onderneming. Aan ons vertellen ze hun bijzondere verhaal.