Terug naar overzicht

Zondagse ontdekkingen in Italië: Ortona langs de Trabocchi-kust

Feestelijk zijn ze altijd, de zondagen in Italië. Het wekelijkse moment dat het hele land er stijlvol aangekleed met familie en vrienden op uit trekt naar de mooiste picknicks of de beste stranden. De grote ontdekkingstocht naar een onbekend stukje Italië. Dit keer: havenstad Ortona

In het hart van de Trabocchi-kust tussen Pescara in het noorden en Termoli in het zuiden ligt de havenstad Ortona. Een gezellig regionaal centrum op een zo’n 75 meter verhoogd plateau boven de zee met aan de zuidkant van de oude stad een haven voor grotere zeeschepen. Natuurschoon en commercie liggen aan de zuidkant van Ortona dus gebroederlijk naast elkaar.

Trabocchi-kust
Vorige zomer was ik op een zomerse vrijdagavond in Ortona en dat moment van de week is eigenlijk de lekkerste tijd om dit kloppende hart van de Trabocchi-kust te bezoeken. Met het weekend in zicht komen de Ortonesi naar de stadswal, turen een tijdje over de Adriatische zee of praten bij op een van de vele bankjes op de Passeggiata Orientale. Nadat de week met uitzicht op zee is doorgenomen, gaan de inwoners aan tafel in een van de vele barretjes en restaurants die de stad rijk is. Een stad die ondanks een zware periode in de oorlogsjaren nog altijd sfeervol en karakteristiek is en daarom een aangename stop is voor iedereen die over de A14 van Bologna naar Bari reist. Daarbij liggen de bergen van de Abruzzo binnen handbereik en biedt Ortona aan zowel de noord- als zuidzijde fraaie stranden.

Havens en stranden
De stad ligt als een soort citadel in de Adriatische Zee. Met aan de oostzijde het Castello Aragonese, de verdediging van het middeleeuwse Ortona en aan de zuidkant van het centro storico de moderne zeehaven. Vanuit deze haven vertrekken schepen naar onder andere de nabijgelegen Tremitische Eilanden, ook meren er boten aan om goederen te laden en te lossen. Daarmee is de haven van Ortona één van de grotere langs dit deel van de kust. Ten zuiden van de stadshaven bevindt zich het strand en gaat de kust in de richting van San Vito Chietino over in een toeristisch strandgebied met diverse badplaatsen. Hier ligt het hart van de Costa dei Trabocchi, vernoemd naar de karakteristieke houten visinstallaties waar het tegenwoordig vaak excellent eten is. Vriendelijke heuvels en aangename stranden wisselen elkaar tot aan de Gargano af. Ortona heeft echter aan de noordzijde in de richting van Francavilla al Mare ook nog een aantal aardige en vooral rustige stranden. Veelal parkeer je hier de auto op een zanderig terrein bovenaan de heuvel en daal je voor een dag zon, zee en strand af naar een rustieke baai waar het zonder uitzondering heerlijk zwemmen is. Als je vanuit het centrum de weg naar Francavilla volgt zie je vanzelf waar de parkeerterreinen van het strand (rechts) langs de weg liggen.

Hollandse lijntje
De stad Ortona heeft tegenwoordig zo’n 24.000 inwoners maar is heel lang geleden waarschijnlijk gesticht door het Italische volk de Frentani. In de Romeinse tijd groeide ze uit tot een belangrijke stad aan de oostkust van de Abruzzo. Na de val van het Romeinse Rijk werd Ortona achtereenvolgens bestuurd door de Longobarden, Franken en Noormannen. In 1075 werd het uiteindelijk geannexeerd door het Koninkrijk Sicilië. Overigens heeft Ortona ook nog een dun lijntje met ons eigen Nederland, want in 1582 kocht Margaretha van Parma, de rustende landvoogd der Nederlanden, hier landerijen en bouwde er een kasteel met wijngaarden. Ook de Italiaanse adel wist Ortona vervolgens te vinden. Vanuit hier vluchtte de Italiaanse koninklijke familie in september 1943 naar het zuidelijke en toen al bevrijde Brindisi. Net op tijd want twee maanden later zou Ortona het toneel van zware gevechten tussen de Duitse en Canadese troepen worden. Een dieptepunt in de historie van Ortona waarbij het historische centrum zwaar beschadigd raakte.

Ingemetselde buste
Hoewel Ortona beslist een aantrekkelijke bestemming is, blijft de oorlogsschade nog steeds wel een beetje zichtbaar in de oude stad. Tussen de karakteristieke pleinen kom je soms wat minder fraaie nieuwbouw tegen. Desalniettemin heeft het centro storico een aantal interestante bezienswaardigheden. De belangrijkste culturele schat is de recent gerestaureerde Sint-Thomaskathedraal. De officiële naam van deze kerk is Basilica Concattedrale di San Tommaso Apostolo en volgens de overlevering beschikt de kerk over de relikwieën van de apostel Thomas. Deze door het Vaticaan gecertificeerde overblijfselen worden samen met een buste van de apostel in de kerk bewaard. Sinds 1859 draagt het gebouw daarom de Pauselijke eretitel ‘basilica minore’ en al sinds de 13e eeuw worden in dit gebouw de beenderen van de ongelovige apostel bewaard. Restanten die volgens het verhaal door de Ortonesi vanaf het Griekse Chios zijn overgebracht naar deze kathedraal. Bij aankomst van het schip met de beenderen stond de kerk er al, want de basis van het bouwwerk stamt uit 1127. In de loop van de jaren werd de kathedraal meerdere keren slachtoffer van geweld en vernieling. Toen de tweede wereldoorlog op z’n einde liep en de bevrijding naderde besprak de kerkleiding hoe de voor pelgrims belangrijke buste van de apostel Thomas en de relikwieën veilig gesteld konden worden voor de dreigende aanvallen. Met behulp van twee metselaars werd de buste tijdelijk in de toren verstopt, terwijl de relikwieën onder altaar verborgen werden. Na de zware aanval op de stad blijkt dat de heilige stukken de verwoestingen hebben overleefd. Op 9 juli 1945 toont de bisschop ze aan de gelovigen en haalt Ortona opgelucht adem.

Lekker uit eten
Andere bezienswaardigheden in Ortona zijn het museum van de kathedraal, het middeleeuwse Castello Aragonese aan de oostkant van de oude stad en meerdere Trabocchi rond de stad. Voor de rest heeft Ortona een levendig centrum met leuke pleintjes, winkels en barretjes. Uit eten kun je in het centro storico van Ortona op diverse plaatsen. Stuk voor stuk heel aardige restaurants zijn bijvoorbeeld ristorante ‘Miramare’ aan de Largo Farnese 15, of ristorante ‘Al Vecchio Teatro’ aan de Corso Garibaldi 37. Goede kwaliteit, uiteraard veel vis op het menu en heel redelijk geprijsd. Op de avonden in het weekend geniet reserveren de voorkeur, want zeker in de zomerperiode is er veel animo voor een avond buiten eten. Overigens zie je in Ortona nauwelijks toeristen, het zijn vooral de locals waarmee je in dit stadje een aangename avond kunt hebben. Al met al is Ortona een aantrekkelijk centrum om aan het einde van de dag te verkennen.

Aperitivo
Na een dag op het strand of in de nabij gelegen Majella-bergen hangt er in de stad een aangename vibe, kun je einde dag nog even lekker rondslenteren en bij schemering vervolgens vanaf de Passeggiata Orientale over de zee te turen. Ga daarna vooral in het park van het Castello Aragonese genieten van een lekkere aperitivo. Vlakbij het kasteel bovenaan in het park dat via de trappen naar zee leidt bevindt zich een leuke aperitivo-bar met heerlijk terras. Daarna heb je in dit bijna-zuiden van Italië nog alle tijd om ergens goed te gaan eten, Waar je in het binnenland van de Abruzzo nog wel eens te maken hebt met koude nachten, blijft de temperatuur hier langs de kust meestal op een aangenaam niveau. Een ander voordeel van hier logeren.

Fietstocht langs zee
Een erg leuk ander tijdverdrijf in Ortona is ook de fietstocht. Zo kun je vanuit Ortona per fiets langs de Costa dei Trabocchi. Je fietst langs zee, natuurgebieden en uiteraard talrijke trabocchi. In totaal is er nu zo’n 42 kilometer kust voorzien van La Via Verde, het (letterlijk) groene pad. De fietsroute voert langs de gehele Costa dei Trabocchi en dat maakt het ook mogelijk onderweg bijvoorbeeld te lunchen in één van de vele visrestaurants die in de Trabocchi gevestigd zijn. De weg eindigt in Vasto, een stadje iets zuidelijker aan de kust dat beslist ook een kijkje waard is. Op een dag fietsen van Ortona naar Vasto en dan weer terug, kan natuurlijk ook. Onderweg een frisse duik in zee maakt zo’n dag dan helemaal compleet.

BEKIJK OOK:

  • Jos van den Bergh (1973) werkt al jaren in de Nederlandse mediawereld maar komt al minstens zo lang in elke uithoek van de Laars. Voor ons blijft hij dat nog even doen, rijdt hij kriskras door de Laars en deelt hij zijn tips over de talrijke zondagse ontdekkingen die het land rijk is.

Wil je automatisch op de hoogte blijven van de leukste tips en laatste nieuwtjes uit Italië? Schrijf je in voor onze nieuwsbrief!