Onder de Etna realiseren twee Nederlandse vriendinnen hun droom op Sicilië
Sicilië. Eiland van natuur en cultuur, van barokke steden en charmante kustplaatsen. Daar waar de Etna overal bovenuit torent, zijn ook diepe sporen zichbaar. Van Grieken, Arabieren en Normandiërs, bijvoorbeeld. En – wat korter geleden – van twee Nederlandse vrouwen.
Carla Boelen en Margriet van der Woerd verloren hun hart aan Italië, de Etna in het bijzonder. De twee ondernemers kwamen, zagen en overwonnen, net als de vele landveroveraars in de eeuwenoude geschiedenis. In die ‘overwinning’
schuilt een controverse, want behalve durf in het ondernemerschap valt er niet zoveel te zegepralen. Het is eerder andersom: dit eiland weet jou voor zich te winnen. Immers, de enthousiaste verhalen van toeristen over de indrukwekkende vulkaan, rijke historie van Taormina en verrukkelijke straatmarkten klinken als onvergetelijke clichés. Als kersjes op een zoete taart – ook een Siciliaanse troef, trouwens – die zich prachtig laat (gl)azuren door de omringende Middellandse Zee. Kortom, die twee vrouwen uit Nederland, elk op haar eigen manier, grepen zich vast aan die fiere vuurspuwer en lieten niet meer los. Carla kocht met haar man Tom in 2005 een landgoed met een vervallen boerderij en Margriet en Maurizio gingen in 2019 voor de wijn. De twee ondernemers kozen hun eigen pad, maar troffen elkaar op vele kruisingen.
Ondernemen in den vreemde
Margriet: ‘Ons werk heeft raakvlakken, maar vóór dit avontuur hadden we ook al iets gemeen. Ik kom van een boerderij in de Betuwe en Carla van het platteland in Groningen. Dat schept een band. Minstens zo sterk is de relatie die ik op Sicilië kreeg met Maurizio Lunetta, die ik ontmoette op een feest. Het werd liefde en we deelden de passie voor wijn. Hij liet me heel veel plekken op het eiland zien, met als doel een eigen wijnboerderij te beginnen. Elke keer dat we tijdens die zoektocht op de Etna waren, wilde ik niet meer weg en uiteindelijk vielen we, zonder dat we het van elkaar wisten, voor dezelfde wijngaard, aan de voet van de vulkaan. Het was een vervallen gebouw aan de provinciale weg SS120 dat al zeker twintig jaar leeg stond. Ook het bordje In Vendita moet al jaren aan het hek hebben gehangen.
Ik weet het nog heel goed, op een mooie zondag in oktober zijn we brutaal over het hek geklommen, omdat het toch verlaten was. We doken direct op de druiven af, even proeven. Echt waar, we keken elkaar aan en wisten dat het goed was. Drie weken later hadden we de eerste aanbetaling al overgemaakt. Ondanks al mijn reizen en de vele verhuizingen heb ik dat gevoel van thuis nergens zo sterk ervaren als hier. Dat begon met een adembenemende plek op de Etna, maar later werd dat alleen nog maar versterkt door de mensen om ons heen, lokale mensen die meehelpen en je opnemen. De rust en al het groen helpt ook en niets is ver weg. De zee ligt op twintig kilometer afstand en we zijn volledig zelfvoorzienend binnen een cirkel van een paar kilometer. Dus ja, ook dat weidse uitzicht kon ik afvinken.’
Margriet en Maurizio kochten een historisch wijnhuis met eeuwenoude wijnstokken. Over de druiven geen zorgen, maar er was nog wel werk aan de wijnwinkel. De gaard had een beurt nodig en Casa Casale 120 een fikse verbouwing. Het was de aannemer die de kersverse wijnboerin in contact bracht met Carla Boelen, een paar kilometer verderop.
Pioneren
Carla: ‘Dat was zeker leuk! Omdat wij al wat langer actief waren op het eiland kende ik al meer Nederlandse ondernemers, maar met Margriet had ik direct een fijne klik. De mannen onderling ook, trouwens. Kijk, bij ons was het avontuur twintig jaar geleden echt pionieren. Twee Nederlanders in den vreemde, inderdaad. We hadden dan wel een succesvol restaurant gehad in Amersfoort, ondernemen in de hospitality in Zuid-Italië is wat anders. Toch waagden we de sprong. Tom en ik droomden al langer van een vakantieresort met eigen wijngaard en omdat we al een paar keer rond de Etna waren geweest, zijn we hier op zoek gegaan. Zo vonden we op de noordhelling de perfecte plek voor ons: Tenuta Madonnina. Het is ons tweede thuis geworden, terwijl het feitelijk een bedrijf is. We voelen ons gewoon enorm verbonden met het eiland, met de lavagrond en met de dorpelingen. Je wordt er deel van. Lang verhaal kort: tijdens de opstart bleef ik met de kinderen in Nederland wonen en Tom heeft de bouw van het landgoed begeleid. Binnen acht maanden was de boerderij verbouwd, het zwembad aangelegd en stonden er zeven luxe appartementen.
Toen alles gerealiseerd was sprak die man van mij ineens vloeiend Italiaans, haha. Hij weet nu nog steeds hoe je de juiste moertjes en bouten moet bestellen.’ Hoewel de twee ondernemers zich vaak als druktemakers manifesteren, spreek ik de dames vandaag in alle rust aan de keukentafel. Het laagseizoen maakt dat de druifjes en huisjes in goede handen zijn. Op tafel: Hollandse soesjes met een Siciliaanse crème van pistacchio, samen met het perfecte kopje caffè, uiteraard.
Margriet: ‘Ach ja, al die tradities en cultuurverschillen, heerlijk. Italië mag dan het land van koffie zijn, weet je dat Italianen minder koffie drinken dan de Nederlanders? Ik leerde in de mediterrane landen koffie drinken: espresso met een beetje melk het liefst. Of een cappuccino maar dan alleen vroeg in de ochtend en zéker niet na de lunch of het diner! Daarnaast kan ik ook geweldig genieten van de Siciliaanse banketbakkers met hun zoete kunst. Nee, ik hoef de taarten niet meteen te eten, maar van kijken geniet ik al.’
Carla: ‘Jouw telefoon staat ook vol met dessertfoto’s, zo grappig. Zoetwaren zijn ook belangrijk voor de Sicilianen. Alles is hier vers gemaakt, zelfs in de kleinste bar waar je je koffie haalt. Omdat ze zo trots zijn op hun patisserie is het ook een geliefd cadeau. Als je op Sicilië bij iemand gaat eten, breng je wat zoets mee als dessert. Die taart, gebakjes of koekjes worden dan heel mooi verpakt in de bar, zodat je een lekkere binnenkomer hebt.’ Margriet knikt: ‘Geen bloemetje voor de gastvrouw, maar een dolce. En als er meer mensen zijn uitgenodigd, dan heb je een bont dessertbuffet en kan het zijn dat je weer een ander stuk taart mee naar huis krijgt. Taart wordt trouwens niet altijd gekocht, want de Sicilianen kunnen zelf ook prima bakken.’
Siciliaanse rolpatronen
Carla: ‘Ik moet eerlijk zeggen dat de rolpatronen op het eiland nog erg traditioneel zijn. Dus ja, bijna alle mamma’s en nonna’s zijn de baas in de keuken. Italiaanse mannen vonden het daarom maar vreemd als ik me met zaken bemoeide. Ze vroegen altijd eerst naar Tom wanneer ik iets moest regelen. De Siciliaanse man is wat conservatief, zeg maar, en daar had ik in het begin ook wel last van. Het heeft mij vijf jaar gekost om Toms legacy van het landgoed te krijgen en als vrouw serieus genomen te worden, haha.’
Margriet: ‘Ja, maar in Siciliaanse huishoudens is de vrouw de baas. Laat die man dan maar geloven dat het idee van hem komt. Over girlpower gesproken: Carla heeft mij tijdens de laatste oogst enorm uit de brand geholpen. Er was veel regen voorspeld en de druiven moesten er dringend af maar Maurizio kon er niet bij zijn. Toen is Carla komen helpen plukken en heeft ze nog haar eigen kratten gehaald om snel verder te kunnen. Vlak voor zonsondergang was het ons gelukt om de hele oogst binnen te hebben. Pfff.’
Carla: ‘Ik had gelukkig een rustige dag en die werd ineens goed besteed, maar dit doe je gewoon voor elkaar. Niet alleen omdat we vriendinnen zijn en allebei uit Nederland komen, het past ook bij de Siciliaanse samenleving. Toen Margriet startte met haar bedrijf, waren wij al jaren bezig. Met die ervaring en ons netwerk konden wij haar steunen. Dat was andersom niet anders geweest.’
Vulkaanwijn maken
De twee Etna-ondernemers grijpen elkaars arm ter bevestiging en er komen flessen op tafel. Eigen pluk, uiteraard. Met het schenken borrelen herinneringen op en krijgen woorden een gepassioneerde lading. Zoals over die eerste druif. Margriet weet het nog heel goed. ‘Hij was in oktober natuurlijk plukrijp en vol van smaak. Dat móest een mooie wijn opleveren, wisten we toen al zeker. Het is nou eenmaal een prachtige zone voor druiventeelt; warme droge zomers, dus ook weinig ziektes plus een temperatuurverschil in de herfst tot wel 25 graden tussen dag en nacht. Dat zijn ideale omstandigheden voor de rijping van de druiven. Nee, het is hier zeker geen Betuwse klei, waar ik als klein tuinmeisje mee te maken had. Ik was acht toen ik begon met druivenstokken en moet je nu eens zien. Wat dat betreft vallen de puzzelstukjes in elkaar, mede dankzij Maurizio.’
Carla: ‘Jullie hebben fantastische wijnen. Wij vroeger ook trouwens, maar de handel viel in het begin niet mee. Etna-wijnen hadden nog niet de naam, maar wel een prijs en dat verkoopt niet makkelijk. Na twee jaar hebben we onze gaard dan ook verhuurd en na de pandemie meldde zich een koper. De stokken staan nog steeds op ons landgoed en op de oude terrassen hebben we zelf nog eens 1500 witte en 1500 rode stokken neergezet. Ja, een nieuwe wijngaard, omdat we nog steeds de passie voor wijn hebben. Het is bovendien een verrijking van de Siciliaanse beleving op het landgoed voor onze gasten.’
Perfect klimaat
Margriet: ‘Ik ben er alleen maar blij mee, want de nieuwe aanplant betekent ook dat jullie hier nog jaren blijven ondernemen. Dan kunnen we blijven samenwerken en nog veel leuke dingen initiëren, want ik blijf ook op mijn vulkaan.’
Carla: ‘Kijk, wij hebben ons altijd gerealiseerd dat ons avontuur niet eenvoudig was en al helemaal geen honderd procent zekerheid bood. Je moest bijvoorbeeld maar afwachten of je alle vergunningen kreeg en of er gasten zouden komen, maar de aanhouder wint. Al die hordes en onzekerheden waren het waard. Sterker nog, wat mij motiveert is dat gasten onze passie voelen en teruggeven. Veel mensen zijn blij verrast door de veelzijdigheid van onze streek. Zij voelen zich op hun manier zeer thuis bij ons. Ja, daar geniet ik van en dat geeft veel voldoening.’
Margriet: ‘Het is trouwens opvallend hoeveel Neder-landers verrast zijn door het weer. Alsof het hier áltijd heet is. Wij liggen op ongeveer 500 meter hoogte, waardoor zon, wind en regen een perfect klimaat bieden. Het is bij ons dan ook echt een groene oase, zelfs in de zomer. Het kan dus ook koel zijn. En altijd cool, haha.’
Over Tenuta Madonnina
Het kleinschalige wijnlandgoed Tenuta Madonnina van Carla en Tom Boelen telt acht luxe vakantiehuizen van verschillende grootte. Ze beschikken over airconditioning, comfortabele boxsprings (2.10 m), uitstekend geoutilleerde keukens en wifi. Het landgoed heeft een groot zwembad met relaxbedden in de schaduw. Het gastenterras biedt een prachtig uitzicht op de wijngaard en hier vinden ook culinaire activiteiten plaats. Het Palmento (de voormalige wijnboerderij) is volledig gerestaureerd en vormt het middelpunt van het landgoed. Tips van Carla: ‘Vanaf het landgoed zie je het dorp Castiglione di Sicilia op een rots in de Alcantara-vallei liggen. Het is beslist de moeite waard dit dorpje met het predicaat Borghi più belli d’Italia te bezoeken. Het middeleeuwse stratenplan is nog helemaal intact, er zijn heel veel kerkjes en de uitzichten op onder meer de Etna en de valleien zijn adembenemend. Taormina, op circa 35 kilometer van ons landgoed, wordt ook wel de parel van de Ionische Kust genoemd en niet voor niets. Het is een van de bekendste toeristenoorden van Sicilië, dus er heerst altijd wel een gezellige drukte in het hooggelegen kuststadje met een uniek Grieks amfitheater. Gasten die de Etna willen beklimmen, vinden alle informatie bij onze receptie. De jeeptour, die vertrekt vanaf Tenuta Madonnina is spectaculair en geschikt voor alle leeftijden. Deze tour naar Etna Nord op 2.200 meter neemt een ruime halve dag in beslag. Liever bodyraften of een balletje slaan op de 18 holes golfbaan vlak bij Casale 120? Dat kan ook.’ tenutamadonnina.com
Over Casale 120
Het historisch wijnhuis van Margriet en Maurizio staat garant voor elegante Etna-wijnen (DOC) van eeuwenoude wijnstokken. Ze worden geproduceerd volgens traditionele en biologische methoden. Casale 120 ligt op de noordelijke hellingen van de Etna, zo’n 650 meter boven zeeniveau. Hier vindt de wijngaard ideale omstandigheden voor de ontwikkeling van de druiven. De vruchtbare, zuivere en zanderige lavagrond is rijk aan sporenelementen die door vulkaanuitbarstingen zijn meegebracht. De belangrijkste druivensoorten die verbouwd worden zijn de inheemse rode Etna-druif nerello mascalese en de nerello cappuccio. Met minstens 80% is de nerello mascalese de belangrijkste druif in de Etna DOC Rosso. Het gebottelde resultaat is volgens internationale deskundigen van een uitzonderlijke kwaliteit. Tips van Margriet: ‘Wij organiseren rondleidingen en wijnproeverijen, ook in het Nederlands, op en rond het landgoed. Daarbij krijg je uitleg over de wijnbouw op de lavahellingen, gevolgd door een begeleide proeverij van een selectie van onze Etna DOC wijnen. Minstens zo bijzonder is de Casale 120-picknick. De mand wordt gevuld met lokale lekkernijen en kan genoten worden op een mooie plek in de historische wijngaard in Contrada Picciolo, met uitzicht op de vulkaan. Daarnaast organiseert het team van Casale 120 exclusieve groepsreizen op maat met allerlei activiteiten op en rond de Etna, met name op het gebied van lokale wijnbouw, Etna-wijnen, aangevuld met cultuur, avontuur, gastronomische belevingen en ontspanning.’ casale120.it
Dit artikel verscheen eerder in de mei-editie van magazine De Smaak van Italie. Deze kan je hier nabestellen.
- Author: Redactie
- Posted: augustus 9, 2026